Leg alvast vaaste: Nedersaksisch symposium 6 is op 31 oktober 2025!
Op 29-2-2024 is d’r een ofzunderlike e-publikaosie van ‘De Canon van et Nedersaksisch’ verschenen. Dit is de link: https://www.boekenbestellen.nl/ePUB/canon-van-et-nedersaksisch/65189
Podcasts daor ik een rolle in speule:
Interview deur Elizabeth Bergsma; ze vragt naor mien relaosie mit et Stellingwarfs. Link: https://podcasters.spotify.com/pod/show/stellingwarfs/episodes/Huus-en-Hiem-aflevering-1-e2e8bs0
Interview mit Rik Klaucke veur Uutgeveri’je Van Gorcum, in verbaand mit mien Heliand-vertaeling in et Stellingwarfs https://soundcloud.com/user-126600244/aflevering-23-henk-bloemhoff-boek-heliand-in-t-stellingwarfs
INHOOLD JAORBOEK NEDERSAKSISCH 5 (2024), verschenen in 2025
Jaorboek Nedersaksisch wil een reeks jaarlijkse publikaties zijn die de leemte opvult die ontstond nadat het tijdschrift Driemaandelijkse Bladen voor taal en volksleven in het oosten van Nederland ophield te bestaan, in de beginjaren van deze eeuw. De Stichting Sasland zorgt ook nu voor het uitgeven: een vertrouwd geluid in een nieuw jasje.
In het eerste deel van dit nieuwe Jaorboek staan op een na alle lezingteksten van het Nedersaksisch symposium van 4 oktober 2024, al dan niet in naderhand uitgebreide vorm. In het tweede deel is een drietal andere bijdragen opgenomen.
De titels van de verhandelingen in dit Jaorboek Nedersaksisch 5 (2024) zijn:
Henk Bloemhoff en Henk Nijkeuter – Woord veurof
Hermann Niebaum – … de beide spraken, het Nederlandsch en het Platduitsch, maken in den grond maer ééne tael uit. Van het taal-continuüm tot de verdwijning daarvan aan de staatsgrens. Over de gecompliceerde relatie tussen het Nederlands en het Nederduits in de geschiedenis en in het heden
Philomène Bloemhoff-de Bruijn– Aflevering 4 van de TONAG, kaart 34-40[Klaas Hanzen Heeroma bezorgde in 1963 de derde en voorlopig laatste aflevering van de Taalatlas van Oost-Nederland en aangrenzende gebieden (TONAG). Voor het eerst verschijnt nu, compleet, Aflevering 4.]
Arend Quak – Onderzoek naar het Oudsaksisch
Anne Breitbarth – Resumptie na adverbiale bijzinnen in de linker zinsperiferie in het Middelnederduits
Ute Boonen – De middeleeuwse oorkondetaal in volkstalige oorkonden uit het noordoosten van Nederland: de schrijfcentra Deventer, Zutphen, Zwolle en Groningen als geval apart
Doreen Brandt – Niederdeutsch studieren an der Carl von Ossietzky-Universität Oldenburg. Der Bachelor Niederdeutsch als hybrider Studiengang
Roeland van Hout – Is een bacheloropleiding Limburgs haalbaar?
Susanne Braamburg – Revitalisatie Veluws, en hoe?
Harrie Scholtmeijer – Onderdtachtig graden in onderdvieftig jaor [Het betreft de veranderingen in visies op de Nedersaksische variëteiten.]
Jan Nijen Twilhaar – Het Nedersaksisch als schoolvak
Henk Nijkeuter – Over de Reynaertvertaling van Jan Naarding
Henk Bloemhoff m.m.v. Otto de Vent – Jannes, de Oostganger: zien Brieven an Sibbeltien [Het betreft Stellingwerfstalige brieven vanuit het Friese bataljon vrijwillers dat naar Nederlands Oost-Indië ging: om dat te bevrijden, en al snel: vooral om opstandelingen te bestrijden.]
Henk Nijkeuter – Albert Steenbergen (1814-1900). De Drentse mystificator
Henk Bloemhoff – Nedersaksisch van het Riestenlaand: essenties [Dit betreft sporen van oude Westfaalse diftongen en bijzonderheden van toponiemen aldaar van het type IJhorst.]
Henk Bloemhoff – Nedersaksisch en Limburgs onder deel III van het Europees handvest voor regionale talen of talen van minderheden: de hoogste tijd
Jaorboek Nedersaksisch 4 verschenen, mit lezings van et Nedersaksisch symposium
Eerder verscheen de vierde oflevering van et Jaorboek Nedersaksisch (2023). In et eerste stok van dit jaorboek staon alle lezingteksten van et Nedersaksisch symposium van 14 oktober 1923 (Keunstkefé Schurer, Assen). Die teksten bin meer as de muuite weerd.
Neem aldereerst mar et veurstel van Philomène Bloemhoff veur de Canon van et Nedersaksisch. Wat moet et pebliek in Nederlaand aenlik van et Nedersaksisch weten? Et veurstel van 14 punten nuumt o.a. de Nedersaksische taelinstituten in de regio’s en de veurnaemste schriever en zanger per gebied. Een biezunder belang in et ni’je jaorboek het ok de bi’jdrege over Nedersaksisch en Limborgs in sociolinguïstisch opzicht. Hiel biezunder is ok de bi’jdrege over et meugelike auteurschop van de Heliand, et beroemde epos van ± 830, schreven in et Ooldsaksisch.
Disse drie bi’jdregen verdienen nuumd te wodden zonder daor de aandere titels ok mar een grisseltien te kot mit doen te willen.
In et twiede diel van dit jaorboek staon extra bi’jdregen. Biezunder is et ommedaenken an de nooit verschenen oflevering 4 van Klaas Heeroma zien Taalatlas van Noord- en Oost-Nederland en aangrenzende gebieden. Eigenaorig is et Nedersaksische woord dros / drös veur ‘braokliggend’ en dat wodt dus verklaord. Hiel biezunder om de Nedersaksische tael en identiteit bin de waornemings van omdebi’j 1650 angaonde et Nedersaksisch deur de Gelderse geschiedenisschriever Van Slichtenhorst.
Dit bin de titels van de bi’jdregen in disse oflevering 4 van et Jaorboek Nedersaksisch:
Diel 1:
- Henk Bloemhoff en Henk Nijkeuter – Woord veurof
- Philomène Bloemhoff-de Bruijn– De Canon van et Nedersaksisch
- Henk Nijkeuter – Het Nedersaksische literaire landschap vanoet archivistisch perspectief
- Chris Canter – Van Reynke töt Roes: ideeën um de Nedersaksische literetuur te laoten leven
- Redbad Veenbaas – Bernlef, dichter van de Heliand? Nieuwe aanwijzingen
- Henk Bloemhoff m.m.v. Jan Nijen Twilhaar – Nedersaksische fonologie, morfologie, syntaxis en standerdisering: wat aj’ zoal weten moeten zollen
- Arjan Sterken – Saksische volksverhaolen in ’t underzuuk van ’t Meertens Instituut
- Harrie Scholtmeijer – Het nije locht, Derk met de beer en Sinte Katrijn: Nedersaksische volksveralen en talige volkscultuur in regionale woordenboeken
- Roeland van Hout – Het Nedersaksisch en Limburgs: een sociolinguïstische insteek
Diel 2:
- Jan Berns en Lex Schaars – Het Gelderse Nedersaksisch rond 1650: regio en status
- Philomène Bloemhoff-de Bruijn – Aflevering 4 van de TONAG, kaart 31-33
- Henk Bloemhoff – Stellingwarfs ‘drosse kaampe’ en zo: van Saksisch komof, krek as in Twente, Aachterhoeke en Drenthe
Behalven as pepieren uutgifte is et jaorboek, veur et eerst, ok as e-boek te kriegen. Meer info kriegen en bestellen kan op https://www.boekenbestellen.nl/boek/jaorboek-nedersaksisch-4-2023/9789464817591.
De ‘hadde versie’ kost € 38,-, de ePub gelt € 20,-.
De Canon van et Nedersaksisch zal bi’jkotten ok as ofzunderlike uutgifte verschienen, d.w.z. as e-publikaosie. [Dat is intied gebeurd; bestellen veur vuuf euro is meugelik via boekenbestellen.nl.]
De lezings bin ok films van maekt, ie kun die weerommezien op sasland.nl > archief. Dat kan los mar ok in ien gehiel. Inbegrepen in de films bin ok een peer vraoggespreken over de pesisie van et Nedersaksisch die in de loop van et symposium hullen binnen. Om een technische reden bin ze niet in dit jaorboek opneumen.
Het Nedersaksisch taalgebied in Nederland (© H. Bloemhoff)
****************************************
Gorcum), Henk Nijkeuter (Stichting Sasland) en Henk Bloemhoff (Stichting Sasland).
Donkerbroekemer kleur in Jaorboek Nedersaksisch 3
Nog niet zo lange leden verscheen et ni’je Jaorboek Nedersaksisch, mit een hiele riegel bi’jdregen in de vorm van poëzie, proza en lezingteksten uut et hiele Nedersaksische gebied weg. Die teksten weren prissenteerd op et symposium Nedersaksisch van september veurig jaor. Dat gaf onder meer ommedaenken an de ni’je Heliand-vertaelings in Sallaans en Stellingwarfs, an de ‘kerstening’ en an et feit dat d’r nog lange heidense zaeken speulen bleven in et laand van de Saksen. Et morgenpergramme van et symposium gaf een keur an dichters en schrievers uut Grunningen, Aachterhoeke, Twente en meer. Ok Willem Jan Teijema, oorspronkelik van Donkerbroek, was d’r bi’j en kwam mit eigen wark in et Stellingwarfs op ‘e bodden.
Uut zien bi’jdregen, die ok opneumen binnen in et Jaorboek Nedersaksisch 3, haelden we even dit veurjaorsgedicht:
de wereld is vusen te groot
ik gao him kleiner maeken
lichtkaans drekt ok
een betien oprumen
zodat d’r plak is
ruumte
om te huppelen,
een daanspasse
en een mooie boom
mit waarm, lochtig schaad
en krokusplaanties
in et veurjaor
Et Jaorboek Nedersaksisch 3 is van A-4 fermaot, is 133 bladzieden, ston onder redaktie van Henk Bloemhoff en Henk Nijkeuter, gelt € 38.50 en is rondomtoe te bestellen, ok rechtstreeks op boekenbestellen.nl. Meer over de inhoold lees ie op https://neerlandistiek.nl/2023/02/pas-verschenen-jaorboek-nedersaksisch-3-2022/
Missionarissen als Lebuinus en Liudger perbeerden de Saksen te bekeren, en mit valen en opstaon lokte dat. Disse schoeleplaete van J.H. Isings geft een indrok (‘Ludger predikt in de Groninger Gouwen, 785’).
Et ni’je jaor dri’jt al weer even: op naor et Nedersaksisch symposium van 2023!
‘Doe wodde et mennig meensken in disse
wiede wereld bekend.
Huders die buten op ’t veld peerdeknechten
weren en et aandere vee in de gaten hullen,
zaggen dat et duuster in de locht middendeur
brak en dat et locht van God schitterende
deur de wolkens henne kwam en de huders daor in ’t veld
hielemaole omvaemde.’
(uut: Heliand in ’t Stellingwarfs)
In september 2022 verschenen:
Bloemhoff, Henk, met medewerking van Jan Nijen Twilhaar (2022), Heliand in ’t Stellingwarfs. Assen: Koninklijke Van Gorcum
Nijen Twilhaar, Jan, met medewerking van Henk Bloemhoff (2022), Heliand in ’t Sallaands. Assen: Koninklijke Van Gorcum
Sodmann, Timothy (2022), Heliand. De Oudsaksische tekst. Assen: Koninklijke Van Gorcum